Bấm vào đây để in ra giấy (Print)
Zachary S. Welch, phóng viên nhật báo AP
tường trình -
Sau hai thập kỷ từ khi lấy lại căn cứ quân sự lớn nhất của
Quân đội Hoa Kỳ tại Thái
Bình Dương, các viên chức Phi Luật Tân đang có
những cuộc nói chuyện với chính phủ Obama của Hoa Kỳ về việc mở rộng lại
sự hiện diện của Quân đội Hoa Kỳ tại đảo quốc này, đây là một trong
những động tác có tính cách chiến lược mới nhất nhắm vào Trung cộng.
Mặc dầu các cuộc thương thảo còn đang ở giai đoạn sơ khai, các giới chức
của cả hai chính phủ đều nói rằng họ sẵn sàng tán thành tiến đến hợp
đồng này. Họ đã định giờ giấc để đẩy mạnh các cuộc thương thảo vào hai
ngày Thứ năm và Thứ sáu tuần này (mùng 26 & 27, tháng 1, năm 2012) tại
Thủ đô Hoa Thịnh Đốn trước khi các cuộc họp ở cấp cao hơn sẽ xảy ra vào
tháng 3 năm nay. Nếu cả hai bên thoả thuận đi đến chỗ dàn xếp một hiệp
ước, thì đây là một trong những hợp đồng mới nhất theo sau các hợp đồng
đi trước đã cho phép hằng ngàn
binh sĩ Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ (TQLC/HK) đang đồn trú tại miền bắc
Úc Đại Lợi và các chiến thuyền của Hải Quân Hoa Kỳ đang trú đóng tại các
hải cảng của Tân Gia Ba.
Giữa các sự chọn lựa đang được xem xét gồm những hoạt động của các tầu
bè Hải quân từ căn cứ Phi Luật Tân, việc đổ bộ binh sĩ theo kế hoạch
thay phiên, và phát động những cuộc thực tập và thao diễn quân sự chung
thường xuyên. Dưới mỗi trường hợp kể trên, Quân lực Hoa Kỳ sẽ rất có
hiệu quả khi họ là những đơn vị "khách" tại các căn cứ quân sự ngoại
quốc này.
Sở dĩ đang có sự kiện các quốc gia thuộc khu vực Á châu-Thái Bình Duơng
thình lình vội vàng ôm lấy Hoa Thịnh Đốn là do phản ứng trực tiếp đối
với việc bành trướng quân sự của Trung cộng song song với thái độ của
Trung cộng quyết thực hiện yêu sách trên những lãnh thổ đang trong vòng
tranh chấp chẳng hạn như vùng biển Nam hải với nguồn năng lượng dồi dào
[dự trữ dưới đáy biển].
Một viên chức cao cấp Phi Luật Tân đang tham gia trong những cuộc thương
thuyết này, được giấu tên vì những cuộc bàn cãi còn đang trong vòng kín,
cho biết: "Chúng tôi chỉ ra cho các quốc gia: Úc, Nhật, Tân Gia Ba rằng
chúng tôi không làm một mình, và với lý do chính đáng. Chúng tôi muốn
thấy khu vực này hòa bình và ổn định. Không một ai muốn đối phó hay
đương đầu với Trung cộng."
Những cuộc thương thuyết về chiến lược này với Phi Luật Tân cũng là
những cuộc thăm dò do chính quyền Obama đưa ra cho các quốc gia thuộc
vùng Đông Nam Á châu như Việt Nam và Thái Lan một cơ hội để ủng hộ một
lực lượng hợp tác quân sự chung.
Hoa Kỳ hiện đang có khoảng 600 quân thuộc Lực Lượng Đặc Biệt tại Phi
Luật Tân, các binh sĩ này đang cố vấn cho các lực lượng địa phương chống
lại quân phiến loạn có cảm tình với đạo quân khủng bố al-Qaeda (một lực
lượng thuộc phe Hồi Giáo cực đoan). Nhưng những cuộc thương thuyết đang
xảy ra giữa Ma ní và Hoa Thịnh Đốn có khả năng kéo theo một chương trình
hợp tác rộng lớn và bao quát hơn.
Các viên chức tại Phi Luật Tân — một đảo quốc có 7,107 hải đảo — cho
biết ưu tiên của họ là tăng cường phòng thủ duyên hải, đặc biệt những
vùng gần Biển Nam Hải. Họ cho biết sẽ sẵn sàng tiếp đón tầu bè và các
phi cơ giám sát của Hoa Kỳ.
Mặc dầu Quân đội Hoa Kỳ đang có hàng ngàn hàng vạn binh sĩ đồn trú tại
các căn cứ quân sự lâu dài trên các quốc gia như Nhật Bản, Nam Hàn, và
Đảo Guam, và bao gồm cả đảo Diego Garcia tại Ấn Độ Dương nữa, nhưng nó
cũng muốn củng cố sự hiện hiện tại vùng Đông Nam Á châu. Một số lượng
thủy lộ thương mại rất bận rộn của thế giới hiện đang đi qua Biển Nam
Hải và eo biển Malacca.
Thay vì thiết lập những căn cứ quân sự đồ sộ của thời kỳ Chiến tranh
Lạnh, tuy nhiên, các chuyên viên ở Ngũ Giác Đài (Bộ Quốc Phòng) cho biết
họ muốn duy trì một lực lượng quân sự nhỏ thôi.
Ông Robert Scher, Thứ trưởng Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ, người phụ trách chính
sách an ninh trong vùng, cho biết "Chúng tôi không có tham vọng cũng
chẳng quan tâm gì về việc xây dựng căn cứ quân sự tại Đông Nam Á châu
chỉ cho Hoa Kỳ thôi." "Trong mỗi một trường hợp, quyết định chính và các
cuộc bàn luận vẫn xoay quanh trong vấn đề là làm sao để có thể làm việc
một cách hữu hiệu với bạn bè và đồng minh của chúng tôi. Và cái chìa
khóa chính là ở sự bắt đầu làm việc từ các căn cứ của họ."
Những "nhạy cảm" về chính trị
Sự khác biệt về những nhạy cảm của chính trị ở xứ Phi Luật Tân là điều
quan yếu, nó đã đá Quân đội Hoa Kỳ văng khỏi căn cứ Hải quân to tát đồn
trú tại vịnh Subic vào năm 1992 sau khi các nhà lập pháp bác bỏ một hiệp
ước mới. Cùng với nó là căn cứ Không quân Clark sát nách đã bị Ngũ Giác
Đài bỏ hoang vào năm 1991 sau vụ núi lửa phát nổ, vịnh Subic đã đóng một
vai trò rất quan trọng cho sự có mặt của Quân đội Hoa Kỳ tại Á châu gần
một thế kỷ.
Ma ní và Hoa Thịnh Đốn đã ký một hợp đồng sau đó, cho phép các lực lượng
Hoa Kỳ thăm viếng quần đảo này hay đổ bộ binh sĩ trên các đảo này định
kỳ trong lúc quần đảo này đang nằm trong phạm vi quyền hạn của sự hiện
diện của Quân đội Hoa Kỳ. Hiến pháp của Phi Luật Tân cấm các quân đội
ngoại quốc thiết lập căn cứ trên xứ này nếu không có một Hiệp Ước hẳn
hòi.
Một viên chức Phi Luật Tân được giấu tên vì những cuộc bàn cãi còn đang
trong vòng kín, cho biết: "Hiện đang có những vấn đề nhạy cảm về chính
trị và Hoa Kỳ nhận thức được điều đó, vì vậy, làm thế nào để chúng ta
đạt được sự hiện diện của Quân đội Hoa Kỳ mà không phải trả một giá đắt
cho những va chạm chính trị?"
Các viên chức chính phủ Phi Luật Tân nói rằng họ đồng ý để Hoa Kỳ đổ bộ
thêm binh sĩ và tầu bè lên lãnh thổ Phi Luật Tân miễn là Hoa Kỳ đồng ý
theo phương pháp thay phiên định kỳ và có tính cách tạm thời.
Tạm thời, tuy nhiên, cũng có nghĩa là lâu dài. Như 600 binh sĩ thuộc các
đơn vị Lực Lượng Đặc Biệt tại Phi Luật Tân đã và đang đồn trú tại phía
nam hải đảo Mindanao từ năm hai ngàn linh hai (2002), và hiện nay không
có một thời khóa biểu nhất định nào để rút toán quân này ra khỏi nơi
đây.
Các tầu bè Hải Quân Hoa Kỳ ra vào thăm viếng hải cảng Phi Luật Tân cũng
đã tăng một cách nhanh chóng trong những năm gần đây. Phi Luật Tân cũng
vừa nhận một chiếc tầu tuần duyên (loại Cutter) từ Lực Lượng Tuần Duyên
Hoa Kỳ, và đang mong muốn có thêm hai chiếc nữa để tăng cường cho Hải
Lực của họ. Phi Luật Tân cũng muốn mua các chiến đấu cơ Phản lực loại
F-16 từ Hoa Thịnh Đốn.
Trong các cuộc phỏng vấn, các viên chức chính phủ thuộc hai phía chính
quyền Phi và Obama của Hoa Kỳ đều đã từ chối rằng sẽ không có việc tầu
bè Hải quân Hoa Kỳ hoặc lính tráng khăn gói trở lại vịnh Subic, Phi Luật
Tân. Hải cảng Subic đang là một trung tâm thương mãi thịnh vượng và phát
triển mạnh, và nó hiện đang nằm trong "khu vực" Tự do Mậu dịch. Do đó
bất cứ sự hiện diện nào về quân sự của Hoa Kỳ cũng sẽ bị lu mờ đi hay
không giống với những ngày của dĩ vãng.
Nhưng ngay cả với những chuyến thăm viếng nhỏ không đáng kể của Quân lực
Hoa Kỳ tại Phi Luật Tân cũng sẽ là một tín hiệu mạnh mẽ gửi tới Bắc
kinh. Mặc dù Hoa Thịnh Đốn đã từng tuyên bố rằng Hoa Kỳ không có ý định
kiềm chế bước tiến của Trung cộng muốn trở thành một cường quốc quân sự
lẫn kinh tế, Tổng thống Obama cũng đã tuyên bố một chiến lược quân sự
mới trong tháng này đang được Ngũ Giác Đài thi hành để làm cân bằng lại
các lực lượng quân sự trong khu vực Á châu-Thái Bình Dương sau hậu quả
của hai cuộc chiến tranh A Phú Hãn và Iraq.
Một cuộc "bình thường hóa" cần thiết
Những người tán thành chủ trương này cho rằng việc Quân Đội Hoa Kỳ trở
lại Á châu đã quá chậm trễ đối với tầm quan trọng về kinh tế và sự trỗi
dậy của Trung cộng.
Thượng nghị sĩ James Webb, (thuộc đảng Dân chủ, đại diện cử tri đoàn của
tiểu bang Virginia), hiện là chủ tịch Tiểu ban Liên hệ ngoại giao các
nước ngoài chuyên về các vấn đề Đông Á và Thái Bình Dương, nói rằng "Tôi
không nghĩ đó là mấu chốt. Điều mà tôi đang nhìn thấy bây giờ là sự cần
thiết của việc trở lại bình thường hóa ngoại giao." "Sự hiện diện của
Hoa Kỳ đã trở thành yếu tố rất quan trọng cho sự ổn định."
Thêm vào Phi Luật Tân, là Việt Nam - một quốc gia đã từng tránh né Quân
đội Hoa Kỳ, cũng đang phục hồi mối quan hệ ngoại giao với Hoa Kỳ. Hôm
tháng tám năm 2011, đây là lần đầu tiên, 38 năm sau khi chiến tranh chấm
dứt, một chiếc tầu của Hải Quân Hoa Kỳ đã ghé thăm căn cứ Hải quân của
Việt Nam tại vịnh Cam Ranh. Vịnh Cam Ranh là một hải cảng có nước sâu,
đã từng là một quân cảng lớn nhất của Quân Lực Hoa Kỳ trong thời kỳ
chiến tranh Việt Nam. Và Việt Nam cũng có những tranh chấp về lãnh thổ
với Trung cộng, và họ đang từng bước chậm chạp mở những căn cứ để đón
tiếp Hải Quân Hoa Kỳ trong các dịch vụ thăm viếng và sửa chữa tầu bè từ
năm 2009.
Thượng nghị sĩ James Webb, cựu Bộ Trưởng Hải Quân Hoa Kỳ, và cũng là cựu
chiến binh Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ đã chiến đấu trong chiến tranh
Việt Nam nói rằng: "Tôi không thấy sẽ có một căn cứ quân sự Hoa Kỳ tại
Việt Nam trong tương lai, nhưng chúng tôi đã và đang mục kích nhiều
chương trình hợp tác quân sự đang gia tăng giữa hai nước. Việt Nam sẽ
không bế quan tỏa cảng với Trung cộng, nhưng họ sẽ cố gắng cân bằng nó."
Hải quân Hoa Kỳ Đô đốc Jonathan W. Greenert, trưởng phòng hành quân, đã
gọi vùng Đông Nam Á châu "có nhẽ trong tương lai sẽ là một tiềm lực to
tát" cho Hải quân Hoa Kỳ tăng cường sự hiện diện qua những chương trình
hợp tác quân sự. Trong bài thuyết trình cho Trung Tâm An Ninh Mới cho
Hoa Kỳ tại Hoa Thịnh Đốn vào ngày 10 tháng một, năm 2012, ông đã tách
biệt Phi Luật tân là quốc gia "có nhẽ là nơi sẽ có rất nhiều cơ hội đang
hiện ra," mặc dù ông đã không nói rõ thêm như thế nào.
Đô đốc Greenert đã cảnh báo rằng một số chương trình hợp tác này sẽ rất
hạn chế, và nói
"Không ai muốn hoặc thích kết tình đồng minh dài hạn cả." Ông đưa Việt
Nam làm thí dụ và nói "Chúng ta không muốn thúc đẩy sự hợp tác này mạnh
quá." "Nếu bạn đi hơi nhanh, sẽ có sự do dự hay lưỡng lự đấy."
BKT dịch thuật
(Chú ý: muốn xem được bản Anh ngữ dưới đây, bạn phải vào website của
Nhật báo Washington Post để ghi danh.)
![]()
Nguồn:
BKT sưu tầm tại đây:
http://www.washingtonpost.com/world/national-security/philippines-may-allow-greater-us-presence-in-latest-reaction-to-chinas-rise/2012/01/24/gIQAhFIyQQ_story.html?wpisrc=al_national
Đăng ngày Thứ Năm, January 26th, 2012
Ban Kỹ thuật Khóa 10A-72/SQTB/ĐĐ, ĐĐ11/TĐ1ND,
QLVNCH